Profile Administrador Postu Administrativu :

- Identidade :
Naran : Elias da Cruz
Fatin no Data moris : Macous, 03 Marsu 1984
Estadu Sivil : Casado
Sexu : Mane
Relijiaun : Katolika
Nasionalidade : Timorense
Hela Fatin Atual : Aldeia Macous Suku Taroman
Edukasaun Literaria : Secundariu / Finalista iha Area Administrasaun
Pozisaun : Administrador Postu
Nú. Telefone /wa : 77304180 / 75112728
Email : dacruzely@yahoo.com
- Profile Administrasaun Postu Administrativu
a. Introdusaun
Administrasaun Postu Administrativu Fatululik hanesan postu Administrativu ida ne’ebe lokaliza iha fronteira ho Indonesia ne’ebe baliza ho kecamatan lamaknen selatan. Postu Administrativu Fatululik, Postu da ne’ebe iha parte foho, ne’ebe kompostu hosi suku rua, maka hanesan; Suku Fatululik kompostu hosi aldeia tolu, Aldeia Aitoun, Aldeia Beko no Aldeia Beidasi. Suku Taroman kompostu hosi Aldeai Lima, Aldeia Fatuloro, Aldeia Holba, Aldeia Lia-Nain, Aldeia Taroman. hosi suku rua ne’e ho nia total Populasaun 3.367, Mane : 1.698 Fato : 1.669. Postu Fatululik mos forma ho luan area 55 km2
b. Baze legal
Dek. Lei 84/2023 de 23 de Novembru,
Diploma Ministerial 86/ 2023 29 de Dezembru
c. Vizaun no misaun
Administrasaun Postu Administrativu iha misaun atu:
asegura ezekusaun kompetensia Munisipiu nian iha area Postu Administrativu;
Garante aprosimasaun efetiva servisu administrativu ba populasaun;
Promove partisipasaun sidadaun barak iha atividade administrativa.
d. Tarefa servisu Administrasaun Postu Administrativu
- Asegura reprezentasaun ba autoridade munisípal ba nível postu administrativu;
- Asegura atendimentu, informasaun no orientasaun husi sidadaun sira ne’ebé pretende hetan informasaun ka aprezenta rekerimentu ka petisaun ba autoridade munisípal ka ba servisu Administrasaun Sentral, liu husi ida- ne’e; Asegura apoiu tékniku ba inisiativa hirak hala’o hosi organizasaun komunitária sira hodi bele identifika nesessidade no prioridade sira iha komunidade lokál sira relasiona ho dezenvolvimentu komunitáriu no dezenvolvimentu lokal;
- Asegura hala’o konsulta sira ba organizasaun komunitária sira no ba komunidade lokal sira kona-ba investimentu públiku sira nebe atu hala’o iha área Postu Administrativu nian;
- Akompaña no avalia evolusaun ezekusaun polítika públika sira no programa hirak governu nian iha área Postu Administrativu nian no formula rekomendasaun sira kona-ba atu hadi’a politika sira ka ninia ezekusaun sira;
- Kolabora ho Servisu Munisipál sira iha akompaña no avalia ezekusaun projetu hirak kona-ba investimentu públiku iha área postu administrativu nian;
- Apoia Servisu Munisipál sira iha akompaña no kontrola atividade profissionál funsionáriu sira no ajente Administrasaun Públika sira nian iha área Postu Administrativu; nst to’o u;
- Ezekuta tarefa sira seluk ne’ebé superiormente determinada
- Mapa Postu Administrasaun Administrativu
- Istoria Postu Administrasaun Administrativu
Postu Fatululik Pertense iha Munisipiu Covalima postu ida ne’ebe mak ki’ik no ijoladu ho nia Populasaun ne’ebe menus iha Munisipiu Covalima, no historikamente Postu Fatululik iha Tempu Bei Ala sira ejisti Nanis ona maske perte husi Liu Rai ne’ebe fahe ba Parte Tolu depois kontinua prejensa Portugues nian hodi akumula sai ida deit ne’ebe uluk ho tradisionalmente ho Naran Hatululi hodi dezenvolve mai Fatululik.
Postu Fatululik depois de Liu Rai sira kontinua okupa husi Tropas Portugues sira, Japonese no mos kontinua Invazaun husi Nasaun Indonesia no ikus depois de Restaurasaun Independensia kontinua sai hanesan Postu Administrativo ne’ebe ejisti iha Munisipiu Covalima.
2.2 Estabelesimentu hanesan Postu Administrativu
Posto administrativu Fatululic mosu iha rai lobor nebe’e ukun hosi Bei Cala ne’ebe hetan oho hosi tropas portugues tanba Bei Cala la simu ukun hosi portugues depoiss de Bei Cala oho iha Suai loro Fatululic ukun fali hosi tropas Portugues hodi fahe ukun ba Liurai
Depois de Portugues sira Estabelese Auroridade Postu iha Rai Fatululik, iha Rai ne’e iha ona Autoridade Tradisional ne’ebe Ukun hatu’ur hanesan Liu Rai ka Nain mak hanesan Autoridade Maximu tamba ne’e Fatululik iha tempu Bei Ala sira nian fahe ba parte tolu (3), Parte ida Naran Holwa Maunago ne’ebe lidera husi Liu Rai (Bere Lorok), Parte segundu Naran; Kuusba Kuus Wa ne’ebe Lidera husi Liu Rai (Mau Lorok), no Parte Terseiru Naran; Manu Aman Parasa ne’ebe Lidera husi Liu Rai (Asa Lorok), depois de ida ne’e sei kontinua muda fali ba iha Parte (3) tan mak hanesan; Hatululik Leobara Ne’ebe lidera husi Meta Leo Bauk, no Tialai Lidera husi Rabas Leo Lima, no Taroman Lidera husi Sesu Taroman, Depois de ida ne’e kontinua Tropas Portuges sira tama mai hodi akumula sai hanesan ida deit no ikus mai sai hanesan postu administrativu ida ne’ebe ejiste iha Timor Leste iha Munisipiu Covlima.
a. Lista Chefe do Posto iha Tempu Kolonializasaun Portugues
|
Nu |
Naran Chefe do Posto |
Tinan Hahu |
Tinan Remata |
Tempu Ukun |
|
1 |
Saur |
|
|
Portugues |
|
2 |
Asranti |
|
|
Portugues |
|
3 |
Feliz |
|
|
Portugues |
|
4 |
Piet Ruco |
|
|
Portugues |
|
5 |
Jaime |
|
|
Portugues |
|
6 |
Antoni Moniz |
|
|
Portugues |
|
Benzamin Kehy |
1975 |
1978 |
Situasaun Funu |
Lista Administrador Postu iha Tempu Indonesia
|
Nu |
Naran Camat/Administrador |
Tinan Hahu |
Tinan Remata |
Tempu |
|
1 |
Dinis |
1980 |
1981 |
Indonesia |
|
3 |
Claudino de Ariuju |
1982 |
1983 |
Indonesia |
|
4 |
Caitano Mendonca |
1984 |
1984 |
Indonesia |
|
5 |
Filipe de Neri |
1987 |
1990 |
Indonesia |
|
6 |
Jose Camilo |
1991 |
1994 |
Indonesia |
|
7 |
Firmino Mendonca |
1995 |
1995 |
Indonesia |
|
8 |
Jose Camilo |
1996 |
1996 |
Indonesia |
|
9 |
Bernardo Amaral |
1997 |
1997 |
Indonesia |
|
10 |
Jacinto Gonsalves |
1998 |
1999 |
Indonesia |
- Administrador do Postu Fatululik depois de Independensia
|
Nu |
Naran Administrador do Postu |
Tinan Hahu |
Tinan Remata |
Tempu |
|
1 |
Vitorino do Carmo |
2000 |
2002 |
Transisaun |
|
1 |
Ernesto da Cruz Mali |
2002 |
2007 |
Independensia |
|
2 |
Vitorino do Carmo |
2007 |
2016 |
Independensia |
|
3 |
Elias da Cruz |
2016 |
2021 |
Independensia |
|
4 |
Jose Afonso |
2022 |
2024 |
Independensia |
|
5 |
Elias da Cruz |
2024 |
|
Independensia |
V. AREA GEOGRAFIKA
Postu Administrativu Fatululik,Postu ida ne’ebe lokaliza iha parte foho no iha fronteira ho Timor osidental, iha sul baliza direta ho Postu Maukata no kecamatan lamaknen selatan, parte norte mos sei baliza ho kecamatan lamaknen selatan, parte leste baliza ho Postu Maukarar no parte oeste baliza ho Postu Fohorem. Nebe ho nia luana area 55 km2, haktuir topografia, Postu Administrativu Fatululi iha suku rua ne’ebe lokaliza hale’u iha foho Taroman nia hun, komesa hosi Ladeia Ai- Toun to’o iha Aldeia Fatuloro, nebe baliza ho Suku Dato Tolu Postu Administrativu Fohorem.
VI. TOPOGRAFIKU
Postu Admministrativu Fatululik, Maioria kondisaun rai iha foho no la iha rai tetuk, tamba lokaliza direta iha foho Taroman nia hun, foho ida ne’ebe konhesidu iha Municipio Covalima, as liu ho nia Natureza sira iha foho nebe furak, be’e nebe stabel, iha mos Animal fuik sira, hanesan Rusa, lekirauk. Postu Administrativu Fatululik maski lokaliza hale’u iha foho Taroman nia hun, maibe iha rekursu Be’e nebe mak stabel, Produtu nebe konhesidu mak hanesan saburaka, Talas, Kami, Kafe no seluktan. Postu Administrativu Fatululik mos iha Iklima rua (2) Iklima Udan no Iklima Bailoro.
VII. DIVISAUN FRONTEIRA
Parte Sul : baliza ho Postu Maukatar
Parte Norte : baliza ho Timor osidental
Parte Leste : baliza ho Postu Maukatar
Parte Oeste : baliza ho Postu Fohorem
VIII. DIVISIÓN ADMINISTRATIVA
Suku : Rua (2)
Aldeia : Walu (8).
IX. Total Populasaun tuir dadus 2025 (kria tabela)
|
No |
Naran Suku |
Total Aldeia |
Luan area |
populasaun |
TTL |
||
|
Familia |
M |
F |
|||||
|
|
Fatululik |
3 |
27,26 Km2 |
280 |
562 |
518 |
1,080 |
|
|
Taroman |
5 |
27,74 Km2 |
595 |
1,136 |
1,151 |
2,287 |
|
TOTAL |
8 |
55 Km2 |
875 |
1,698 |
1,669 |
3,367 |
|
ATIVIDADE ICAR DE BANDEIRA NACIONAL NO POSTO ADMINISTRATIVO DE FATULULIC








