I. Profile identidade Xefe Suku
Naran : Antonio da Silva
Edukasaun Literaria : Secundaria
Pozisaun : Xefe Suco
Nú. Telefone /wa : 75451941
Email :-
Religiaun : Katolika

II. Profile Suku Ucecai

a. Introdusaun
Suco ucecai mak unidade administrasaun iha nivel municipio kovalima suco ucecai iha papel inportante mak komunidade lokal sai hanesan ligasaun entre governu no povo iha nivel vaze Estrutura suco lider husi xefe suco ba apoio husi konsello do suco no lider sira seluk iha komunidade suco Ucecai hanesan suco iha posto administrativo zumalai ne’ebe iha estrutura komunidade forte kultural tradisional ,no dezimvolvimento Agrikultura povu moris ho sustentavel no Ekonomiku liu husi Agrikultura povo moris hamutuk ho harmonia , respeito ba lisan no tradisaun sira mak realidade iha povu nia moris lor-loron.
b. Baze legal
Baze Legal Baze legal ba funcionamentu suco ucecai Refere lei no regulamentu sira ne’ebe aplika iha Repoblika demokratika timor leste hanesan kontitisaun repoblika timor leste, lei n.o 9/2016 kona ba lei suco; dekretu lei no regulamentu governo sira seluk ne’ebe relasiona ho administrsaun lokal.
c. Vizaun no misaun
Vizaun
“Suku Ucecai sai nu’udar komunidade ida ne’ebé desenvolvidu, dame, saudavel, no sustentavel, ho povu ne’ebé iha kapasidade atu halo moris di’ak, iha asesu ba servisu báziku, no partisipasaun ativa iha dezenvolvimentu.”
Misaun
Hodi realiza vizaun ne’e, Suku Ucecai iha misaun sira hanesan tuir mai:
- Hametin governasaun lokal
- Promove transparénsia, responsabilidade no partisipasaun komunidade iha prosesu desizaun.
- Dezenvolve setor ekonomia lokal
- Hasa’e produtividade agrikultura, pekuária no negósiu ki’ik hodi aumenta rendimentu família.
- Mellora asesu ba edukasaun no saúde
- Garantia asesu ba eskola no servisu saúde ne’ebé di’ak ba komunidade tomak.
- Proteje ambiente no rekursu naturál
- Promove konservasaun bee, ai-horis no rai atu asegura sustentabilidade ba futuru.
- Forsa unidade no dame iha komunidade
- Hametin relasaun sosial, kultura no valor tradisionál sira.
- Dezenvolve infraestrutura bázika
- Hasa’e asesu ba bee-mos, estrada, eletrisidade no fasilidade públiku seluk.
d. Tarefa servisu Suco Ucecai
- Tarefa servisu sira tenke reflekte prioridade komunidade no vizaun suku.
- Cada tarefa tenke iha indikadór mensurável hodi monitoriza progresu.
- Partner lokal (ONG, MAP, Munisípiu) tenke inklui hodi aumenta efektividade.
- Periodu / Prazu tenke adapta ba kondisaun lokal no kapasidade suku.
III. Mapa Suku Ucecai

IV. Istoria SUKU
Istoria Suku Ucecai iha posto administrativo zumalai,municipio covalima ne’ebe eziste aldeia Rua (2)MAK Hanesan tuir mai Aldeia Leudula no Aldeia Reaço.suco ucecai ninia luan 19,96 km2 ne’ebe’iha populasaun menus liu husi suco seluk parte posto administrativo zumalai municipio covalima 647 pesoas ba primeira trimestral 2025 tuir klonolojia hatudu katak naran Ucecai Mai husi Avo sira nia tempu hili suco nia naran premeru mai husi Ai ida naran OSSU I Depois hodi dulas kabas tamba avo Avo sira nian tempu buat hotu-hotu susar ba sira.ho nu u’ ne e suco Ucecai ne’ e’ naran premeru mak Ossukain tuir fali mak Ucecai mai to’o ate Agora ne’ebe transforma sai ba iha tempu vizavo to’o akontesementu klonial portuges no indonesia hodi funu hasoru malu atu okupasaun Rai timor Leste ho nu’u konsege nasaun indonesia okupa fali tinan 1999 .timor hodi kontinua ukun iha tinan 2000 -2002 foin timor leste independensia.
Formasaun Suco Ucecai hahu kedas iha tempu klonial portuges ne’ebe’ hola parte no kontrola hosi Admnistrasaun municipio Bobonaru no posto admnistrativo Bobonaru,ne’ebe’ infelismente mai iha indonesia fahe malu nafatin suco Ucecai to’o ate Agora situasaun istoria luta ne’ebe’ difisil,iha ne’eb’e tinan 1975 Wain hira hahu Formasaun Organizasaun partido politiko mak joventude suco Ucecai no hili tama ba FRETILIN ne’ebe’ hakarak luta ba ukun Rasik- an no lakoi ema seluk ukun ema ho nune’e iha 1978 Tentara Repoblik Indonesia ( TNI ) halao serku no aperta kedas halo populasaun hela iha ida-idak iha nia suco Rasik I labele movimentu ba mai no ema balun konsege hetan torturasaun no hetan kastigu.
Hosi situasaun apertadu hirak ne’e maka,populasaun ne’ebe hela metin iha Zumalai Bila,hili hodi haketak Ann hosi ucecai povu balu tama posto Ainaru suco Cassa no balu tama Bobonaru hahesan suco Hauba I no mos balu iha indonesia sidauk fila iha nia moris fatin to’o Ate Agora ho nu’une mak populasaun suco Ucecai menus tamba ho situasaun nasaun ho nasaun halo akontese iha tempu liu ba.
Suco Ucecai klonial portuges nia tempu na Realidade iha Aldeia lima (5) to’o fin aldeia tolu (3) mak lakon tamba komunidade halai namkari lemori ho nu’une aldeia rua (2) abansa nafatin to’o Timor hetan no liberdade ate agora
a. Kultural suku
- Preserva lian, narasaun história, no tradisaun lokal.
- Promove unida komunidade sira, respeitu entre Bunak ho Kemak.
- Sustenta identidád suku no fomenta partisipasaun iha festa no ritual.
b. Lista uma lisan nia naran iha suku laran
| Nú. | Uma Lisan | Suku | Persentajen |
| 1 | Mau gatal | Ucecai | 3.57% |
| 2 | Bui gatal | Ucecai | 3.57% |
| 3 | Mali Gatal | Ucecai | 3.57% |
| 4 | Dasi Gatal | Ucecai | 3.57% |
| 5 | Olo Gatal | Ucecai | 3.57% |
| 6 | Lebu Rema | Ucecai | 3.57% |
| 7 | Talo Ubun | Ucecai | 3.57% |
| 8 | Mot Bul | Ucecai | 3.57% |
| 9 | Leo Hilin | Ucecai | 3.57% |
| 10 | Ai Sabal | Ucecai | 3.57% |
| 11 | Ai Asa | Ucecai | 3.57% |
| 12 | Tai Ubu | Ucecai | 3.57% |
V. AREA GEOGRAFIKA
- Lokalizasaun Geografika
Geografikamente, Suku ucecai lokaliza iha área foho iha Postu Administrativu Zumalai, Munisípiu Municipio.
Suku ne’e hanesan parte ida husi área rural ne’ebé iha paisajen naturál no kondisaun rai ne’ebé maioria foho no ai laran tuan.
Fatin ne’e iha poténsia naturál ne’ebé diak ba agrikultura tradisionál no atividade subsisténsia komunidade.
Suku Ucecai sai fatin moris ba komunidade ne’ebé maioria depende ba setor agrikultura hanesan to’os no natar, batar, faan sasan no atividade tradisionál seluk. Tanba lokaliza iha área foho, komunidade mós depende tebes ba rekursu naturál hanesan bee-matan, mota ki’ik no floresta ne’ebé iha iha suku ne’e.
2. Topografia no Kondisaun Rai
Topografia iha Suku Ucecai maioria mak rai foho no área aas. Kondisaun ne’e influensia tebes moris komunidade, liu-liu iha setor agrikultura.
Rai foho sira ne’e iha poténsia atu uza ba plantasaun batar, modo, ai-funan no kultura agrikola seluk. Maibé, iha tempu udan boot, área balun bele hetan risku erozaun rai se la iha jestaun ambiente ne’ebé diak.
Tanba ne’e, komunidade lokal sempre halo esforsu atu proteje ai-horis no floresta atu prevene erozaun rai no mantén fertilidade rai.OGRAFIKU
VI. DIVISAUN FRONTEIRA
Parte Sul : Bobonaro
Parte Norte : Lour ho Raimea
Parte Leste : Suku Mape ho Lepo
Parte Oeste : Lau Usu Kasa Ainaro
VII. DIVISIÓN SUKU
Aldeia hira : 2
- Leudula
- Reaco
VIII. Total Populasaun tuir dadus 2025
| Nu | Aldeia | Mane | Feto | Total |
| 1. | Leudula | 158 | 127 | 285 |
| 2. | Reaço | 145 | 217 | 362 |
| Total | 303 | 344 | 647 |
IX. Organograma SUKU



X. Tarefa & Responsabilidade Estruturadu Deskrisaun servisu (Job Description) ba :
Xefe Suku :
1. Xefe Suku – Funasaun Principal
- Representa komunidade iha nivel suku ba Postu Administrativu no Munisípiu.
- Lidera prosesu gobernasaun lokal, inklui deliberasaun, konsultaun no aprovasaun plano.
- Superviza Ofisial Suku sira no monitoriza implementasaun programa ho projeitu lokal.
- Mantén relasaun ho organizasaun lokal, ONG sira, MAP no komunitade internacional.
- Promove partisipasaun komunidade iha decisão no monitoriza proyektu suku.
2. Secretário Suku – Funasaun Principal
- Koordina administrasaun suku no dokumentasaun ofisiál.
- Suporta Xefe Suku no Ofisial Suku nain 4 iha proseso burokrátiku.
- Mantén registu reunião, kertas, relatóriu no comunicasaun oficial.
- Asiste ba plano operasional ho planu anuál suku.
3.Administrasaun – Funasaun Principal
- Organiza rekordu, arquivo, e prosesu administrativo suku.
- Asiste ho planeamentu geral suku, koordinasaun ho aldeia sira no setor finansas.
- Monitoriza implementasaun programa ho projeitu lokal.
4. Finansas – Funasaun Principal
- Gestiona fundos suku, entrada no sai finansas.
- Asiste ba Xefe Suku ho Ofisial Suku nain 4 iha planeamentu finansas anuál.
- Prepara relatóriu finanseiru ho transparénsia ba komunidade no MAP/ONG.
- Kontrola gastos programa, projekto no servisus báziku.
5. Sosial – Funasaun Principal
- Koordina aktividade sosial, edukativu no kultura iha suku.
- Suporta programu saude, edukasaun, agricultura no genero.
- Fasilita partisipasaun komunidade iha prosesu decisão.
- Hasa’e registru ba aktivitas sosial ho partisipante, inklui festa, ritual no kultural event.
| Setor | Tarefa / Funasaun | Observasaun |
| Secretário | Registra reunião, dokumentu ofisiál | Mantén arquivo atualizado |
| Administrasaun | Koordina programa lokal | Asiste Xefe Suku no planejamento |
| Finansas | Gestiona fundos suku | Prepara relatóriu finanseiru anuál |
b. konselu suku sira hotu
- Funasaun Konselu Suku
- Konselu Suku mak organu asesór no deliberativu iha suku.
- Hasa’e rekomendasaun ba Xefe Suku no Ofisial Suku nain 4 iha governasaun lokal.
- Monitoriza implementasaun programa no projeitu suku.
- Asiste ba prosesu decisao komunidade, inklui aprovasaun plano no regulamentu lokal.
- Garantia transparénsia, responsabilidadi no partisipasaun komunidade.
2. Kompozisaun Konselu Suku
- Xefe Suku (Presidente Konselu)
- Ofisial Suku Nain 4 (Sekretáriu)
- Lider Aldeia sira (Leudula, Reacu, Raimea, Fatuletu, Zulo)
- Representante sektor sosial, edukasaun, agrikultura no kultura
- Membro komunidade sira ne’ebé seleksaun husi votu lokal
XI. Dadus Sira
a. Monografia

b. Demografia

Mortalidade Laiha
d. Natalista

e. Vulneravel

f. Defisensia

g. Dadus bazeia ba idade



h. Idoso
| No | Naran Kompleto | Sexo | Aldeia | Suku |
| 1 | Abel Gomes | M | Leudula | Ucaecai |
| 2 | Abel da cruz | M | Reaco | Ucaecai |
| 3 | Abelino de Araujo | M | Reaco | Ucaecai |
| 4 | Abel de Araujo | M | Reaco | Ucaecai |
| 5 | Anjelina da Costa | F | Reaço | Ucaecai |
| 6 | Costantina Ximenes | F | Reaco | Ucaecai |
| 7 | Angelina de Jesus Bianco | F | Leudula | Ucaecai |
| 8 | Adriana Fernandes | F | Leudula | Ucaecai |
| 9 | Adriana da Silva | F | Reaco | Ucaecai |
| 10 | Celestino caldas | M | Leudula | Ucaecai |
| 11 | Fernanda Mesquita | F | Leudula | Ucaecai |
| 12 | Domingos Lopes | M | Leudula | Ucaecai |
| 13 | Santina dos Reis | F | Leudula | Ucaecai |
| 14 | Domingas M. Bianco | F | Reaco | Ucaecai |
| 15 | Olandina Caldas | F | Leudula | Ucaecai |
| 16 | Prisca de Araujo | F | Leudula | Ucaecai |
| 17 | Martis Lopes | M | Leudula | Ucaecai |
| 18 | Izabel Lopes | F | Leudula | Ucaecai |
| 19 | Paulino Caldas | M | Leudula | Ucaecai |
| 20 | Izabel de Araujo | F | Leudula | Ucaecai |
| 21 | Casilda de Araujo | F | Leudula | Ucaecai |
| 22 | Izabel dos Reis | F | Reaco | Ucaecai |
| 23 | Martina M. Bianco | F | Leudula | Ucaecai |
| 24 | Josefino de Araujo | M | Leudula | Ucaecai |
| 25 | Jacinta dos Reis | F | Reaco | Ucaecai |
| 26 | Rofina dos Reis | F | Leudula | Ucaecai |
| 27 | Julita Magno | F | Reaco | Ucaecai |
| 28 | Fransisca da Silva | F | Reaco | Ucaecai |
| 29 | Maria dos Reis | F | Leudula | Ucaecai |
| 30 | Jose Lopes | M | Reaco | Ucaecai |
| 31 | Nazaria Gomes | F | Reaco | Ucaecai |
| 32 | Justina de Sena | F | Reaco | Ucaecai |
| 33 | Joana de Fatima | F | Leudula | Ucaecai |
| 34 | Maria Maia | F | Reaco | Ucaecai |
| 35 | Jose da Costa Francolin | M | Reaco | Ucaecai |
| 36 | Jacinta da Costa | F | Reaco | Ucaecai |
| 37 | Mariano Bianco | M | Reaco | Ucaecai |
| 38 | Albertinados Reis | F | Reaco | Ucaecai |
| 39 | Rosana Bianco | F | Reaco | Ucaecai |
| 40 | Domingos da Silva | M | Reaco | Ucaecai |
| 41 | Manuel Martins | M | Reaco | Ucaecai |
| 42 | Francisco Soares | M | Reaco | Ucaecai |
| 44 | Feliciana dos Reis | F | Reaco | Ucaecai |
| 45 | Fernanda dos Reis | F | Reaco | Ucaecai |
| 46 | Alianca Fernandes | F | Reaco | Ucaecai |
| 47 | Evangalina dos Reis | F | Reaco | Ucaecai |
| 48 | Fernanda Rodgues | F | Reaco | Ucaecai |
| 49 | Claudina dos Reis | F | Reaco | Ucecai |
| 50 | Domingos de Araujo | M | Reaco | Ucecai |
| 51 | Erminda da Silva | F | Reaco | Ucecai |
| 52 | Lidia dos Reis | F | Reaco | Ucecai |
| 53 | Sebastião Noronha | M | Reaco | Ucecai |
| 54 | Maria Goncalves de Jesus | F | Reaco | Ucecai |
| 55 | Joanina Lopes | F | Reaco | Ucecai |
i. Martires da Patria
| No | NAran Kompleto | Sexo | Aldeia | Suku |
| 1 | Cancio Caldas | M | Leudula | Ucecai |
| 2 | Vicente Alves | M | Leudula | Ucecai |
| 3 | Julita da Costa | F | Leudula | Ucecai |
| 4 | Olandina dos Reis | F | Leudula | Ucecai |
| 5 | Antonio da Silva | M | Reaco | Ucecai |
j. Veteranos
| No | NAran Kompleto | Sexo | Aldeia | Suku |
| 1 | Paulo Pereira | M | Leudula | Ucecai |
| 2 | João de Araujo | M | Reaco | Ucecai |
k. Bolsa da Mae
| No. | Naran Kompletu | Sexo | Aldeia | Suku |
| 1 | Adolfina Freitas Sousa | F | Leudula | Ucecai |
| 2 | Alcina Bianco | F | Leudula | Ucecai |
| 3 | Amelia Bianco da Costa | F | Leudula | Ucecai |
| 4 | Bernadete Bianco | F | Leudula | Ucecai |
| 5 | Carlota Caldas | F | Leudula | Ucecai |
| 6 | Cristina de Araujo | F | Reaço | Ucecai |
| 7 | Dominita Moniz Caldas | F | Leudula | Ucecai |
| 8 | Domingas da Silva | F | Reaço | Ucecai |
| 9 | Elisita Ferreira Martins | F | Reaço | Ucecai |
| 10 | Fransisca Ramos | F | Reaço | Ucecai |
| 11 | Imaculada dos Reis | F | Reaço | Ucecai |
| 12 | Julieta da Costa | F | Leudula | Ucecai |
| 13 | Joanina dos Reis | F | Reaço | Ucecai |
| 14 | Joanina Bianco dos Reis | F | Reaço | Ucecai |
| 15 | Marta dos Reis | F | Reaço | Ucecai |
| 16 | Natalia dos Reis Fatima | F | Leudula | Ucecai |
| 17 | Olinda de Jesus | F | Leudula | Ucecai |
| 18 | Rosita da Silva | F | Laudula | Ucecai |
| 19 | Julio Maia Caldas | M | Reaço | Ucecai |
| 20 | Odete dos Reis | F | Reaço | Ucecai |
| 21 | Julieta de Araujo Soares | F | Reaço | Ucecai |
| 22 | Teresinha de Jesus | F | Reaço | Ucecai |
XII. Orsamentu nebe mka executa iha tinan 2025
Transfrensia Públika
- Insentivu = $ 17. 620
- Senhas Prezensa = $ 220
- Fundus Apoiu Administrasaun = $ 1.200
- Manutensaun ba Morizaadas = $ 563
- Kombustivel = $ 1.763
Total = 21.366
XIII. Lista Fasilidade/ekipamentus :
| Nú. | Naran-Inventario | Data Sosa/Simu | Kondisaun | Kuantidade | Fontes Se Mak fó | Marka | Se mak uza | Obs | |
| Diak | A’at | ||||||||
| Komputadór | 11/04/2022 | 1 | 0 | 1 | MAE | DELL | Adm. Suco | ||
| Printer | 11/04/2022 | 1 | 0 | 1 | MAE | Hp | Adm. Suco | ||
| Proling | 11/04/2022 | 1 | 0 | 1 | MAE | ||||
| Televisaun (Tv) | 20/05/2014 | 0 | 1 | 1 | MAE | Eskri. Suco | |||
| Reseiver | 20/05/2014 | 0 | 1 | 1 | MAE | Eskri. Suco | |||
| Parabola | 20/05/2014 | 0 | 1 | 1 | MAE | Eskri. Suco | |||
| Komputer | 22/11/2024 | 3 | 0 | 3 | Mae | Off. Suco 4 | |||
| Printer Epson L3210 | 22/11/2024 | 1 | 0 | 1 | Mae | Off. Suco 4 | |||
2. Ekipamentu Inventáriu:
| Nú. | Naran-Inventario | Data Sosa/Simu | Kondisaun | Kuantidade | Fontes Se Mak fó | Marka | Se mak uza | Obs | |
| Diak | A’at | ||||||||
| Motor | 11/04/2022 | 1 | 0 | 1 | MAE | Verja | Xefe Suco | ||
| Meja | 11/04/2022 | 2 | 1 | 3 | MAE/PNDS | Patrimonio Suco | |||
| Kadeira Napoli | 11/04/2022 | 10 | 0 | 10 | PNDS | Patrimonio Suco | |||
| Kadeira Masa | 11/04/2022 | 25 | 10 | 30 | Patrimonio Suco | ||||
| Meja Ki’ik | 11/04/2022 | 0 | 0 | 2 | PNDS | Napoli | Eskri. Suco | ||
| Armariu vidro | 11/04/2022 | 2 | 0 | 2 | PNDS | Eskri. Suco | |||
| Armario Besi | 11/04/2022 | 0 | 0 | 0 | MAE | Eskri. Suco | |||
| Armario Gabus | 20/05/2014 | 0 | 0 | 1 | Sosa Operasional | Eskri. Suco | | ||
Pontu Vokal Portal Munisipal Munisipiu Covalima:
- Marcos Gusmão, Lic.Eco, M.Gest