A. PROFILE ADMINISTRADOR POSTU ADMINISTRATIVU ZUMALAI

I. Identidade Administrador Postu Administrativu

Naran                     : Alipio Magno

Edukasaun             : Licensiatura Edukasaun

Pozisaun                 : Administrador Posto

Nu.Telefone / Wa   : 75269050/ 77389478

E-mail                     : magnoalipio1969@gmail.com

Fatin no Data Moris: Zulo, 15 Abril 1969

Hela Fatin Atual      : Zulo-Zumalai

Relijiaun                  : Katolika

Estadu Sivil             : Casado

II. Profile Postu Administrasaun Administrativu:

a. Introdusaun:

Postu Administrativu Zumalai (MAPE ZUMALAI) mak unidade administrativa ida ne’ebe integra iha Municipio Covalima Timor Leste.Ho nu’udar zona estratejiku iha kosta sul, Zumalai iha kna’ar inportante iha Dezemvolvimentu economico no ligasaun entre municipio sira iha parte sul.

Tuir dadus postu ne’e kobre area hamutuk 283,74 km2 no iha populasaun mais ou menus 20,810 (bazea ba dadus administrasaun postu 2025), Administrativamente Zumalai fahe suku ualu(8) prinsipal:

Suku Fatuleto,Suku Lepo,Suku Lour,Suku Mape,Suku Ramea,Suku Tazhilin,Suku ucecai no Suku Zulo.

b. Baze Legal:

Baze Legal ne’ebe sustenta servisu no esistensia Postu Administrativu Zumalai nu’udar parte husi estrutura estado nia mak;

  1. Tuir Art. 71o KRDTL haruka: Governo tenki iha representasaun to nivel eskalaun administrativa oi-oin iha rai laran:
  2. 4o Husi lei Nu. 14/2023, 24 maiu ( terseira alterasaun ba lei Nu,11/2009,7 Outobru konaba divisaun administrativa teritorio) haktuir katak : postu administrativo nudar segunda eskalaun;
  3. 60 husi DL Nu. 84/2023, 23 Novembro ( Quinto Alterasaun ba DL Nu. 3/2016, 16 Marsu konaba estatutu autoridade municipal no GTIM ba desentralizasaun administrativa) haktuir katak Administrasaun postu administrativo nudar servisu ekstensaun husi administrasaun municipal ka autoridade municipal;s
  4. Diploma ministerial 86/2023, hari no aprova naran administrasaun postu administrativo,no kompetensia especifika servisu local sira.
  5. Diploma Ministerial 50/2016- Regras no Funcionamentu Asembleia postu administrativo no desentralizasaun ba nia membro sira
  6. C. Vizaun no Misaun:

Vizaun:

Autoridade municipal covalima hakarak halo atendimentu nebe “fasil, lalais no amigavel” ho kompromisu ida atu iha estabilidade, amizade no armonizsaun, hodi konkretiza mehi ba komunidade nia moris diak.

 

Misaun:

  • Kria planu plataforma ida hodi envolve entidades hotu-hotu mellora tara-bandu iha Suku 8(ualu) atu nune asegura estabilidade hodi kria amizade no armonizsaun entre komunidade iha aldeia, Suku,postu administrativu no municipiu;
  • Liu husi edukasaun, saude,inklusaun social,meiu-ambiente,joventude no desportu,kultura no patrimonio,autoridade minicipal covalima sei esforsa ho maxima hodi envolve partisipasaun komunidade nian iha prosesu desenvolvimentu.
  • Funsiona servisu estensionista sira iha suku hotu-hotu hasae produsaun iha rai laran no kria “subsentra lojistika” ida ba produtu agrikola iha municipiu hodi bele responde ba komunidade nia necesidade tantu input ka output,
  • Desenvolve no mellora sistema economia nebe ho kualidade diak, hodi responde necesidade bazika,necesidade sekundaria hodi hasae economia ba eskalaun mediu-altu.
  •  
  •  
  • d. Tarefa servisu administrasaun postu administrativu:

Tuir Decreto Lei No 3 /2016, knaar ka Tarefa principal husi Administrasaun Posto Administrativu Zumalai mak :

  • Reprezentasaun : Representa Autoridade Municipal iha nivel Posto no asegura ligasaun direita entre Governo Local ho Komunidade.
  • Koordenasaun Suco : Kordena no Monitoriza atividade hotu iha Suco sira nia laran hodi asegura serviso Publico lao ho diak.
  • Prestasaun serviso : Asegura entrega serviso bazico sira hanesan Saude, Educacao, Be mos, no Saneamento ba populasaun iha Posto laran.
  • Planeamento no Finansas : Partisipa iha Elavorasaun ba plano asaun tinan-tinan no jere orsamento nebe aloka ba Posto tuir regra Financeira nian.
  • Registu Civil : fasilita serviso Bazico sira hanesan Registo moris, mate, no dokumentasaun Administrativa seluk ba cidadaun sira.
  • Seguransa no Ordem : Coopera ho PNTL no Autoridade Local sira hodi mantein Ordem no tranquilidade publica iha Area Juridisaun nian.
  • Dezenvolvimentu Komunitariu : Promove partisipasaun komunidade nian iha projetu dezenvolvimento hanesan PNDS no projetu Infraestrutura ki’ik sira seluk.

III. Mapa Administrasaun Postu Administrativu :

IV. Historia Administrasaun Postu Administrativu Zumalai :

Administrasaun Postu Administrativu Zumalai hahú harí iha tinan 1945, wainhira ses-an husi Concelho Administrativu Bobonaro iha Suco Mape nebe hanaran Postu Administrativu Mape/Zumalai. Liu deit tinan  + 4  Administrasaun Postu ne muda hikas mai Sumaloi liu husi Liurai Raimea no Liurai Beco, tanba susar tebes atu simu ordem husi Xefe de Postu dok liu no nafatin Postu ne hanaran Postu Administrativu Mape/Zumalai.

V. Area Giografia :

Administrasaun Postu Administrativu Zumalai nebe localizado iha parte Oeste husi Suai (Kapital Municipio Covalima ).

Topografia :

Postu Administrativu Zumalai iha Suco 8 Aldeias 34 hanesan :

  • Suco nebe localiza iha Parte foho mak : Suco Lepo, Mape, Ucecai, Fatuleto no Suco Zulo hola parte mos tetuk tanba Administrasaun Posto Administrativu iha Area Suco Zulo.
  • Suco nebe localiza iha parte tetuk mak : Raimea, Tazhilin.

VI. Divisaun Fronteira :

    Leste     = Baliza ho Munisípiu Ainaro

    Oeste     = Baliza ho Suco Beco-Suai

    Norte     = Baliza ho Munusípiu Bobonaro

    Sul         = Baliza ho Tas

VII. Divisaun Administrativa :

Iha Suco                                          : 8

Aldeia                                              : 34

VIII. Total populasaun tuir dadus 2025.

No.

Suco

Total Familia

S e x o

Total Habitantes

M

F

1.

Fatuleto

556

1168

1114

2.282

2.

Lepo

575

1334

1376

2.710

3.

Lour

846

1934

1735

3.669

4.

Mape

390

864

956

1.820

5.

Raimea

660

1394

1703

3.097

6.

Tazhilin

734

1753

1674

3.426

7.

Ucecai

135

303

344

    647

8.

Zulo

784

1647

1511

3.158

Total :…………………………

4.680

10.397

10.413

20.810

IX. Organograma Postu Administrasaun Administrativu Zumalai

X. Deskrisaun Serviso ( Job Description ) ba :

a. Administrador Postu Administrativu :       

Administradòr Posto Administrativo Zumalai iha Timor-leste mak funsionariu publiko ne’ebe nomea husi ministerio Administrasaun Estatal (MAE) Hamotuk ho komisaun funsaun publiku (CFP) Atu dirije no responsabiliza servisu administrativo, planeamento, no dezemvolvimento iha nivel posto, bazeia ba orientasaun husi autoridade monicipal.

Knar no responsabilidade prinsipal:

  • Jestau Administrativo: Dirije no koordena servisu loroloron nian iha Posto Administrativo, inklui apoiu ba xefe Suco sira
  • Dezemvolvimento Lokal: Planeia no implementa projeto dezemvolvimento lokal sira.
  • Seguransa no orden: koordena ou seguransa lokal atu asegura estabilidade.
  • Relatorio: halo relatorio ba Autoridade Municipal kona-ba situasaun jeral iha Posto.
  • Apoiu komunidade : fasilita nesesidade Administrasaun populasaun nian

Kriteiro ba pozisaun:

  • Iha konesemento luan konaba Administrasaun Publika
  • Matenek kulia no hakerek lian Tetun no Portugues
  • Kapaasidade komputador (Exel, word,power point)
  • Iha aptidaun fisika no mental (Saudavel)

Administrador Posto sira mak Ponte entre Povu iha baze (Suco) no Administrasaun Municipal, hodi asegura dezenvolvimento la’o tuir planu.
 b. Xefe Serviso Local de Administrasaun  sira :

1. Xefe Serviso Lokal ( Xefe Aldeia/Suku) Iha Kanar inportante atu promomove Dezemvolvimentu no bein estar sosial serviso prinsipal maka propoin inbestimento Publico, jere obra konstrusaun, no depende kustume local, liu husi koperasaun ho konselho Suco.

Knar principal Xefe servisu local Aldeia :

  • Propoin inbestimento : propoin ba konselho Suco konaba inbestimento prioritario no Obra Infraestrutura ba dezenvolvimento Sosio-ekonomiku.
  • Protesaun kultura : halo pronunciamentu no ezekuta estratezia hodi defende tradisaun, uzu, no kustume local.
  • Monitorizasaun : Avalia kualidade Obra Estado Municipio nian no nia inpaktu ba komunidade.
  • Konsulta : fo opiniaun ba kestaun hotu nebe submete husi Xefe Suco ka Orgaun poder local.
  • Xefe sira mos iha responsabilidade atu promove kualidade moris, respeita, Natureza, no asegura kultura respeita malu iha komunidade.

2. Xefe Serviso Local de Finansas

Responsavel atu jere, regista, no kompmpri trazasaun finanseiru inklui dokumentasaun ( Resibu, rekisisaun ) apdate kasbook, no input dadus iha Quikbooks. Sira mos apoia relatori Finanseiru fulan-fulan/tinan-tinan audit internal ou External no Administrasaun geral bazeia ba politika organizasaun nian.

Responsabilidade principal :

  1. Registu no dokumentasaun : Grava trazasaun hotu iha Kasbook no asegura dokumentu aprovado ( Resibu, Formulario ).
  2. Input dadus : muda tranzasaun ba sistema quikbooks.
  3. Relatorio Finansas : ajuda halo relatorio Finanseiro fulan-fulan ( balance sheet ) no relatorio doador (SRT).
  4. Audit : akompanha audit internal no External.
  5. Administrasaun : apoia servisu Administrasaun geral organizasaun nian.

3. Xefe Serviso Local de Planeamento e Desenvolvimento Local

halo programa, halo planu no ezekuta atividade informasaun husi Publiku hamutuk ho Komunidade Local sira konaba programa Dezenvolvimentu Local.

2. Halo programa, halo planu no ezekuta atividade husi informasaun Publikus, hamutuk ho komunidade Local, konaba planu estrateziku Dezenvolvimentu Nasional no konaba planu Dezenvolvimentu Municipal.

3. halo Planu no ezekuta atividade kapasitasaun ba membru komunidade local sira hodi identifika obstaklu sira ba prosesu Desenvolvimentu, hodi define estratezia desenvolvimentu local no identifika asaun prioritaria sira ba promosaun Desenvolvimentu.

4. Fo apoio ba atividades, halibur informasaun sira nesesaria ba formulasaun projetu sira husi planu Desenvolvimentu Municipal no planu Desenvolvimentu Komunitaria ( husi Komunidade).

5. apoio atividade elavorasaun planu Desenvolvimentu Komunitaria no promove artikulasaun husi obsaun estratezika ida-idak ho ojetivu sira nebe estabelese ona husi planu desenvolvimentu Municipal no planu Desenvolvimentu Nasional.

4. Xefe Servisos Local Dezenvolvimento Comunitaria

Organiza no atualizasaun Patrimonio Moviliario estado iha Postu Administrativu.

2. Elavora servisu Konselho Suco no Xefe sira.

3. Apoio servisu Municipal ba asaun Sosial no identifikasaun konaba situasaun nebe fo risku iha     area Postu Administrativu.

4. Unidade programa Nacional Dezenvolvimentu Suco.

XI. Dadus Finanseiru (tuir kategoria orsamentu nebe mak Postu Administrayivu sira uza).

  1. Salario i Vencimentu total orsamentu  $. 46.038.10, total ezekusaun $. 43.180.16 no persentazen  93.8 %
  2. Beins  e servisu Corerentes total orsamentu $. 8.600.00, total ezekusaun $. 7.590.00 no persentazen 95,6 %

XII. Kria tabela lista fasilidade :

1.PATRIMONIO DO ESTADO 2026     

NoDESKRIASAUNQUANTIDADETOTALOBS
1Komputer88Diak
2Printer77At ida (1)
3Laptop33Diak
4Projetor22Diak
5Sound Sistem2Jogu Ida (1)Diak

2. EKIPAMENTO INVENTARIO:       

NoDESKRIASAUNQUANTIDADETOTALOBS
1Meja Ejekutivo1212Diak
2Meja Enkontro33Diak
3Meja Han Fatin22Diak
4Kadeira Ejekutivo99At ida(1)
5Kadeira Ai (Madeiras)66Diak
6Kadeira Enkontro100100Diak
7Armario Arqiuvo44Diak
8Banku  Bainaka22Diak
9TV. No Paravola11Diak
10Kareta Halux11Kondis. Grave
11Motor Mega Pro22Diak
12Karimbu11Diak

Foto Atividade Sira :

Pontu Vokal :

Marcos Gusmao, Lic. Eco, M.Gest

hakarak atu hatene relatoriu atividade anual 2025 bele hare file PPT anexa (Favor bele hare no Download) obrigadu.

© 2026 Autoridade Municipal de Covalima